Lütfiye Bozdağ: Belkıs Balpınar’ın Üretimlerinde “Artkilim”

,
Share Button

Belkıs Balpınar-2

 

Belkıs Balpınar, İstanbul Güzel Sanatlar Akademisi Tekstil Bölümü’nden mezun olduktan sonra, Türk ve İslam Eserleri Müzesi’nin Halı Bölümü’nde küratör, İstanbul Vakıflar Halı ve Kilim Müzesi’nde kurucu müdür olarak çalıştı. 1986’dan bu yana ise geleneksel kilim dokusunu kullanarak “artkilim” denilen sanat dalının öncüsü oldu. Araştırmacı ve yazar olarak kilim ve halılar hakkında kitap ve makaleler yazan sanatçı ayrıca yurt içi ve yurt dışında bu konuda konferanslar veriyor.

Çalışmalarında geleneksel kilim motiflerinden yola çıkarak çağdaş sanat anlayışı ile özgün yorumlar getiren Balpınar, kompozisyonlarında evrendeki uzamsal düzlemlerden yaralanıyor. Yerel olan bir kültürün izlerini mikrokozmostan evrensele giden bir makrokozmosa taşıyor.

Belkıs Balpınar
Anadolu kadınlarının el dokuması olan kilimleri çağdaş sanat anlayışı içinde modernize eden, dokumayı bir tuval yüzeyi gibi kullanan sanatçı, kendine özgü oluşturduğu teknik ve tasarımlarla “tekstil-art”ın Türkiye’deki önemli temsilcilerinden biri.

Belkıs Balpınar, kilimlerinde orta koyduğu form ve dokunun estetiği ile plastik dilin imkânlarını birleştiren bir sanatçı. Geleneksel Anadolu kilimlerindeki, renkler, semboller, motifler ve tekstilin kendine has dokusu ile artistik bir tavırda üretimler yapmaya devam ediyor. Balpınar, yaşamın temel elamanlarını, evrenlerdeki form ve hareketlerin yorumunu kendine ait bir ekspresyon ile ifade ediyor. Yerelden evrensele, geleneksel olandan çağdaşa geçiş yapan bu tasarımlar, uzayı, temel parçacıkları, hücreleri sembolize eden evrenin bir kesiti gibi.
Belkis-Balpinar-1
Sanatçının kuantum fiziği ve kozmos konusunda yaptığı araştırmalar, çalışmalarında kendisini hissettiriyor. Çizgisellik, doku, yüzeyler, renkler birbirini bütünleyen bir kompozisyon içinde mikro evren gibi.

Hareketin parçalar arasındaki yönü, yüzeye yaklaşan ya da yüzeyden kaçış hareketleri, sürekli hareket eden ve değişen evreni yansıtıyor, adeta.
belkis-balpinar-3

Sanatçı, insanlığın en eski üretimi olan halı, kilim gibi dokuma biçimleri ile sanat yapmayı seçmiş. Halı, kilim gibi dokumaları, tekstili kullanarak en eski el sanatını kreatif bir sanat yapma biçimine dönüştüren sanatçının üretimlerinde plastiğin estetize hale bürünen renk, doku ve kompozisyonlarının yanında uzaysal bir derinlik ve espası takip etmek heyecan verici.
*“Çağdaş 1985” Mine Sanat Galerisi 30. Yıl Kitabından revize edilmiş bir yazı, Mart 2015, İstanbul

Share Button

Hakkında KolajART

KolajART, çağdaş sanatın güncel üretimlerini, eleştirel düşünceyi ve sanat yazarlığını bir araya getiren bağımsız bir uluslararası çevrim içi sanat platformudur. Dergi, 2013 yılının Kasım ayında DekolajART adıyla kurulmuş, ancak bir takım yaşanan sorunlar nedeniyle 2014 yılının Ocak ayından itibaren KolajART adıyla yayın hayatını sürdürmeye başlamıştır. Türkiye'nin ilk plastik sanatlar odaklı çevrim içi dergilerinden biri olan KolajART, dijital ortamda sanat yazarlığı ve eleştirisinin gelişimine katkı sunan öncü yayınlardan biridir. Kuruluşundan bu yana yalnızca yerel bir sanat ortamının sesi olmakla yetinmeyip, sınırları aşan bir bakış açısıyla hareket eden dergi, farklı coğrafyalardan sanatçıların, küratörlerin ve düşünürlerin katkılarına açık bir yayın politikası benimsemiştir. Bu yönüyle KolajART, Türkiye merkezli olmakla birlikte, içerik ve ilgi alanı bakımından ulusal sınırların ötesine uzanan, çok dilli ve çok kültürlü bir okur-yazar kitlesine hitap eden bir mecra hâline gelmiştir. Bağımsız ve kâr amacı gütmeyen bir web yayını olarak KolajART; sergi değerlendirmeleri, sanatçı söyleşileri, kuramsal incelemeler ve sanat tarihi perspektifinden yorumlarla Türkiye'de ve dünyada çağdaş sanat ortamına eleştirel ve düşünsel bir katkı sunmayı amaçlar. Dergi, yalnızca İstanbul, Ankara ya da İzmir gibi Türkiye'nin sanat merkezlerinde gerçekleşen etkinlikleri değil; Berlin, Paris, Vietnam, New York ve Palermo gibi uluslararası sanat sahnesinin nabzının attığı şehirlerdeki bienaller, sergiler ve sanat fuarlarını da takip ederek, okurlarına küresel çapta bir sanat gündemi sunmaktadır. Farklı kuşaklardan sanatçıları, araştırmacıları ve sanat yazarlarını —yerli ve yabancı fark etmeksizin— ortak bir tartışma zemininde buluşturan dergi, güncel sanatın eleştirel hafızasını oluşturmaya yönelik süreklilik taşıyan önemli bir dijital arşiv ve paylaşım alanı niteliği taşır. Bu bağlamda KolajART, yalnızca bir yayın organı olmanın ötesinde, Türkiye ile dünya sanat çevreleri arasında bir köprü işlevi gören, disiplinlerarası ve sınır ötesi bir düşünce platformu olarak konumlanmaktadır.

Yorumlar kapatıldı.