Amerikan Haikusu: Jack Kerouac’ın “Pop”ları
Cavit Mukaddes
“Bir araba geliyor ama
kedi biliyor ki
Bu bir yılan değil”- Jack Kerouac
“Allen Ginsberg’in yazdığı Haiku’ları çevirirken inanılmaz
bir şiir şöleni yaşamıştım kendi iç dünyamda. O sesi, tınıyı, vurguyu
ve bir çiy damlası gibi okuru okşayan haiku akışını yakalamaya
çabalarken, kendi kendime düşündüm, Kerouac bu dizeleri yazarken
yaşamın bam teline dokunmadıysa neye dokunmuştur? Bu denli mükemmel
bir şiir dili nasıl oluştu? Ona, bunca duygu ve güzellik dolu
satırları yazdıran şey ne olmalıydı? Bu soruları her iyi yazar ve şair
için sorarız, poetik yaklaşım meselenin teorik tarafını yanıtlar
sadece, geriye kalan ise aşk olmalı. Hem öyle böyle bir aşk değil, işi
cinnet ölçeğine vardıran enerji. Konuştuğum dile aktarmaya çalışırken
bende o inanılmaz boyuttaki coşkuyu tetikleyen şey de sanırım Jack
Kerouac’ın yolunda karşısına çıkan mücizelere kıyısından da olsa
dokunma arzusu olmalıydı. Allen Ginsberg’e katılmamak mümkün ki:
“Amerika Birleşik Devletleri’nde haiku yazmayı bilen tek kişi o …
Kerouac her şeyi yazdığı andan itibaren haiku’u düşünüyor – bu şekilde
konuşuyor ve bu şekilde düşünüyor, bu onun için doğal bir şey … O
haiku’nun tek ustası. ”
Allen Ginsberg, Paris İnceleme, 37 (Kış, 1966), 52-53 ile röportaj.
2.
Beynin Tanrıdır
Timothy Leary
Çeviren: Burcu Denizci
Timothy Leary ve psikedelik araştırma ekibi, çok geçmeden keşfetti ki,
bilim insanı olmak onları “beyin değişimi” karşısındaki güçlü tabudan
koruyamayacaktı. Sihirli bitkilerle beyni değiştirmek ve zihni
genişletmek kanuna aykırıdır. Beyin, cinsel organların yerini alarak,
sahibi tarafından dokunulmaması ya da açılmaması gereken yasak organa
dönüşmüştür. Neyse ki bir kaçamak noktası mevcut – din metaforu. İnsan
Hakları Beyannamesi’nde bilimsel özgürlüğü koruyan hiçbir şey yokken,
din özgürlüğünü koruyan Birinci Yasa Değişikliği mevcut.
3.
H-O-M-O (İNSAN)
HAROLD NORSE
Hazırlayan ve Çeviren: Cavit Mukaddes
Harol Norse şiirleri ilk kez bir bütün olarak Türkçede.
“Şairler, gerçek tarihçilerdir…”
-Harold Norse
“Amerikan modernitesinin ürettiği ne varsa tümü Beat Kuşağının
hedefindeydi, bu yönelimsellik onları diğer tüm çıkışlardan ayıran en
önemli özellikti. Bu insanlar sahiciydiler, şiirleri, yazıları neyse
yaşamları da o oldu, suya yazı yazmadılar, inandıklarından başka
söylemleri hiç olmadı. Tamamı gerçek anlamda çok kültürlülükten
geliyorlardı(örneğin J.Kerouac, ABD’de soluklanan bir Fransız
Kanadalı olmakla aslında ne Amerikalıdır, ne Kanadalı ne de Fransız
–belki de hepsi, hiçbirisidir), zihinleri dar kafalılıktan uzak pırıl
pırıldı, kodlarında yalan, riya hiç yer almadı, ve onun içindir ki
yazdıkları hakikatin ta kendisidir, yaşanmıştır, yazılmıştır.
Sahiciliklerinin en sarsıcı yanı tam da burasıdır: İnandırıcılık.
J.Kerouac; “Yolda” adlı baş yapıtında tek bir cümleyle noktayı koydu:
“Yeryüzü kızılderilidir”. Bütün etnik unsurların ortak sesi oldu,
onların hukuklarına, taleplerine, arzularına doğru şairane bir
tebessüm gönderdi.”
“Bir başına, teke tek savaşıyorum
Şiirle, propagandaya karşı…”-Harold Norse
Kitapta ayrıca C.M’nin “Harold Norse ve Bella Tarr” başlıklı
yazısıyla beraber, şiir ve “Siyanür Kuşak” açılımının yanı sıra tüm
Norse belgeleri, dokümanları da var.
