Hülya Küpçüoğlu: 100 Portre 100 Sanatçı Sergisi Üzerine

Share Button

Küçükçekmece Belediyesi Cennet Kültür ve Sanat Merkez

Sanatçı Deniz Gökduman ve Kerem İşcanoğlu’nun birlikte gerçekleştirdikleri ortak proje olan “100 sanatçı 100 portre” sergisi, konsepti ve kapsamı ile oldukça dikkat çekiyor. Gökduman ve İşcanoğlu, bu projeyi hayata geçirirken,  öncelikle resimleriyle öne çıkmış, belki de isimleri sanatla çok ilgili olmayan kişilerin bile hafızasında bir şekilde yer etmiş sanatçılara, sanatçıların gözüyle bakmayı ve sanat öznesi olarak görünürlük kazandırmayı amaçlamışlar. Bu doğrultuda öncelikle Deniz Gökduman ve Kerem İşcanoğlu, portresi yapılacak sanatçıları belirlemişler. Portresi yapılacak ressamlar belirlendikten sonra farklı şehirlerde yaşayan ressamlarla bağlantıya geçilerek ressamların da tercihleri dikkate alınarak hangi sanatçının hangi ressamın portresini yapacağı belirlenmiş. Resmi yapılanlar Türk resim sanatı tarihinin önemli isimleri. Aralarında Eren Eyüboğlu’ndan Tomur Atagök’e; Neşet Günal’dan Aydın Ayan’a kadar pek çok isim bulunuyor. Resimleri yapanlar da günümüz sanatçıları ve aralarında Murat Havan’dan Nurcan Perdahçı’ya; Semih Zeki’den Füruzan Şimşek’e kadar farklı birçok ressam yer alıyor. Resimler için istenen A4 ölçüsü, biraz da ilk serginin Romanya/Köstence’de olmasından ötürü taşıma zorluğu nedeniyle belirlenmiş. Sergi, Köstence Ovidius Üniversitesinden sonra, 2019 Dünya Sanat Günü kapsamında Kartal Belediyesi Kültür Sanat Merkezinde, ardından Küçükçekmece Belediyesi Sanat Galerisinde, Bakırköy’de BASAD’da, Taksim Sanat Galerisinde, Beykoz Üniversitesi Lisans Yerleşkesi Sanat Galerisinde ve son olarak da 2020 ArtAnkara’da izleyicilere sunuldu. İlk sergi ile son sergi arasında katılımcı listesinde bazı değişiklikler olsa da sergi yoluna 104 sanatçı ve 104 portre’yle devam ediyor.

Taksim Sanat

Portre geçmiş yüzyıllarda bir belgeleme yöntemiydi. Geçmiş otorite figürlerinin veya gündelik yaşamdan insanların nasıl göründüğüne dair bilgiyi portre üzerinden ediniriz. Portre, geçmişten günümüze önemini kaybetmemiştir. Ancak elbette sanatın gelişimine paralel ilerleyerek, artık eskisi gibi yaygın bir belgeleme işlevi olmasa bile yine de devam ettiği görülmektedir. Güncel malzemeler veya yorumlarla çağdaş kurgular içerisinde de portre sanatı karşılığını bulmuş ve çağdaş sanatın başlıca uygulamalarından birisi olmuştur.

15 Nisan 2019 Dünya Sanat Günü etkinlikleri kapsamında Kartal Belediyesi’nde gerçekleşen sergi Bedri Baykam & Deniz Gökduman & Kartal Belediye Başkanı Gökhan Yüksel

Portre resim sanatının en önemli uygulamalarından birisidir. Portre ile kişinin duygularını, hissedebilir ya da karakterine dair ipuçları toplayabiliriz. “Görülmeyeni göstermek amacıyla yapılan portrelerdeki bakış, duruş ve ifadelerdeki gizem; geçmişten günümüze kişiyi ölümsüzleştirmesi bakımından büyük önem taşımıştır.” (Ernur, 2012, s: iv) Portre, Rönesanstan günümüze farklılıklarla taşınmıştır. Fotoğraf makinesinin bulunması sanatı çok başka yollara sürüklemiştir. “Fotoğrafın sanat dalı olarak kabulünün dışında modern akım sürecinde pek çok sanat eserinde fotoğrafın bir araç olarak kullanılması önemlidir. İpek baskı yöntemiyle fotoğrafları tuvale geçiren Andy Warhol ve Robert Rauschenberg’in işleri örnek olarak verilebilir.” (Şan Aslan, 2019, s:58) Portrede bakışlar özellikle etkili ve dikkat çekicidir. Pınar Partanaz yüksek lisans tezinde “Portrede önden, izleyiciye bakan bakışları ele aldığımızda, bir mutlakiyetten, bir odaklanmadan bahsedebiliriz. Portre gözlerini dikmiş bize bakıyordur. Bu durumda kontrolümüz sınırları içerisinde aktif ya da pasif duruma düşebiliriz. Yani bu mutlak durumu kendi lehimize çevirip, portrenin içindeki çeşitli nüansları yakalayarak onun zenginliğini, engin dünyasını yakaladığımız zaman bizim bakışımız da sanatçınınki gibi özgürleşmiş olur. Kolaylıkla anlaşılamayan sanatçının bakışını yakalarız.“ (Partanaz, 2007, s:8) diyor.

Bakırköy BASAD’DA gerçekleşen sergi

Çeşitli kültürel ve tarihsel olayların yanı sıra medya, toplumların belleklerini biçimlendirir ve bir bilinç oluşturur. Sanatçılar eserlerinde, bu olaylardan dolaylı veya dolaysız olarak yararlanarak, belleğin genişlemesine katkıda bulunurlar.

Kartal Belediyesinde gerçekleşen sergi

100 Sanatçı 100 Portre sergisi günümüzde adından çok söz edilmese de toplumsal hafızada yer edinmiş sanatçıları tekrar gündeme getirerek veya gündemde olan sanatçıları konu edinerek 21. yüzyıl içinden yorumlarla, yeni bir hafıza oluşturmayı deniyor. 100 Portre 100 Sanatçı sergisi, figüratif resimler, kolaj mantığından faydalanan resimler, kolaj ve asamblaj tekniklerinden faydalananlar, dijital yaklaşımı ve daha pek çok farklı teknik ve yapış biçimi olan sanatçıların bir aradalığı ile oluşuyor.

Romanya’nın Köstence kentinde Ovidius Üniversitesi’nde gerçekleşen sergi

Portre, hepimizin önemsediği, bir insanla ilk temas ettiğimiz yerdir. 100 Sanatçı 100 Portre sergisi toplam 200 sanatçıyı bir araya getiriyor. Gezdiği mekânlarda farklı izleyicilerle bir araya gelerek farklı izler bırakıyor. Sergi, sanatçının sanatçıya bakışı anlamında bir farkındalık yaratmanın yanı sıra geleceğe, belki bu sergi dışında hiçbir zaman bir araya gelmemiş sanatçıların birlikteliği ile farklı bir toplumsal bellek bırakıyor.

Beykoz Üniversitesinde gerçekleşen sergi

KAYNAKLAR

Ernur, Tayfun, 20. YY. Resim Sanatında Portrenin Yeri, Dokuz Eylül Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Güzel Sanatlar Eğitimi Ana Bilim Dalı Resim-İş Öğretmenliği Programı Yüksek Lisans Tezi, Danışman; Yrd. Doç. Dr. Emine Halıçınarlı, İzmir, 2012

Şan Aslan, Perihan, Fotoğraf ve Sanat Etkileşimi, Ulakbilge, Cilt 7, Sayı 32, 2019

Partanaz, Pınar, Resim Sanatında 19. Yüzyılın Sonundan Günümüze Porte, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Resim Anasanat Dalı Resim Programı Yüksek Lisans Eser Metin, Danışman; Prof. Aydın Ayan, 2007

6. ArtAnkara Çağdaş Sanat Fuarı’nda gerçekleşen sergi
6. ArtAnkara Çağdaş Sanat Fuarı’nda gerçekleşen sergi
6. ArtAnkara Çağdaş Sanat Fuarı’nda gerçekleşen sergi
Share Button

Yorumlar kapatıldı.